Άδεια Φροντιστή

Όταν ένας δικός σου άνθρωπος αρρωσταίνει σοβαρά και χρειάζεται τη φροντίδα σου, ο νόμος σου αναγνωρίζει το δικαίωμα να λείψεις από τη δουλειά για να τον φροντίσεις. Είναι δικαίωμα — όχι χάρη και όχι «κατανόηση» του αφεντικού. Ο εργοδότης δεν σου κάνει το χατίρι· εκπληρώνει υποχρέωσή του. Το τίμημα, όμως, το σηκώνεις εσύ: η άδεια αυτή είναι άνευ αποδοχών. Γι' αυτό, πέρα από το να τη διεκδικείς όποτε τη χρειάζεσαι, διεκδίκησε συλλογικά — μέσα από ΣΣΕ — να γίνει αμειβόμενη.

Τι δικαιούσαι

• Έως 5 εργάσιμες ημέρες ανά ημερολογιακό έτος
• ΑΝΕΥ αποδοχών — ο νόμος δεν υποχρεώνει τον εργοδότη να πληρώσει αυτές τις ημέρες (εκτός αν ΣΣΕ ή η ατομική σου σύμβαση ορίζει κάτι καλύτερο)
• Για την προσωπική φροντίδα ή υποστήριξη συγγενή ή προσώπου που ζει στο ίδιο νοικοκυριό, όταν αυτό έχει ανάγκη σημαντικής φροντίδας ή υποστήριξης για σοβαρό ιατρικό λόγο
• Ο σοβαρός ιατρικός λόγος βεβαιώνεται με ιατρική γνωμάτευση — αυτό είναι το μόνο δικαιολογητικό που προβλέπει ο νόμος
• Προϋπόθεση: 6 μήνες συνεχούς ή διαδοχικής (με αλλεπάλληλες συμβάσεις ορισμένου χρόνου) απασχόλησης στον ίδιο εργοδότη

Η άδεια αυτή είναι ξεχωριστή και επιπλέον των υπόλοιπων αδειών σου — δεν αφαιρείται από την Ετήσια Άδεια ούτε από άλλες οικογενειακές άδειες.

Ποιον δικαιούσαι να φροντίσεις

Δικαιούχος είναι ο εργαζόμενος-φροντιστής: αυτός που παρέχει προσωπική φροντίδα ή υποστήριξη σε πρόσωπο του στενού του κύκλου με σοβαρό πρόβλημα υγείας. Ο νόμος αναγνωρίζει ως τέτοια πρόσωπα:

• τον/την σύζυγο ή σύντροφο με σύμφωνο συμβίωσης
• τα τέκνα, φυσικά ή θετά
• τους γονείς
• τα αδέλφια
• τους συγγενείς εξ αίματος σε ευθεία και πλάγια γραμμή, στον ίδιο βαθμό συγγένειας
• οποιοδήποτε πρόσωπο ζει στο ίδιο νοικοκυριό μαζί σου και χρειάζεται σημαντική φροντίδα για σοβαρό ιατρικό λόγο

Το δικαίωμα ισχύει για όλους τους εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα, ανεξάρτητα από το είδος της σύμβασης (πλήρους ή μερικής απασχόλησης, ορισμένου ή αορίστου χρόνου) — αρκεί να έχεις συμπληρώσει τους 6 μήνες προϋπηρεσίας.

Πώς τη ζητάς

1. Ειδοποίησε εγκαίρως τον εργοδότη ότι θα κάνεις χρήση της άδειας φροντιστή — κατά προτίμηση εγγράφως, για να υπάρχει αποδεικτικό.
2. Εξασφάλισε την ιατρική γνωμάτευση που βεβαιώνει τη σοβαρή ανάγκη φροντίδας. Αυτό είναι το μόνο δικαιολογητικό που μπορεί νόμιμα να σου ζητηθεί.
3. Κράτα αντίγραφο της αίτησης και της γνωμάτευσης — μην παραδίδεις ποτέ το μοναδικό πρωτότυπο.

Μην τη μπερδεύεις με την Άδεια Ανωτέρας Βίας

Είναι δύο διαφορετικά δικαιώματα — και συχνά συγχέονται (ή τα συγχέουν επίτηδες τα αφεντικά, για να σου φάνε το ένα με πρόσχημα το άλλο):

Με λίγα λόγια: η ανωτέρα βία καλύπτει το ξαφνικό, επείγον περιστατικό (έως μία ημέρα, πληρωμένη)· η άδεια φροντιστή καλύπτει τη διαρκέστερη, προγραμματισμένη φροντίδα ενός σοβαρά ασθενή (έως 5 ημέρες, χωρίς πληρωμή).

Αν το αφεντικό αρνηθεί

Η άρνηση χορήγησης της άδειας, καθώς και κάθε δυσμενής μεταχείριση ή απόλυση επειδή τη ζήτησες ή την πήρες, είναι παράνομη.

• Μην αποδεχτείς προφορική άρνηση. Ζήτα γραπτή απάντηση — αυτό από μόνο του συχνά τους κάνει να υποχωρήσουν.
• Κατάγγειλε στην Επιθεώρηση Εργασίας (τηλ. 1555). Ο εργοδότης που αρνείται νόμιμη άδεια ή τιμωρεί εργαζόμενο για τη χρήση της υπόκειται σε κυρώσεις.
• Οργανώσου. Ενημέρωσε το σωματείο σου και διεκδίκησε το δικαίωμα συλλογικά — κανένα δικαίωμα δεν κατοχυρώνεται τόσο σταθερά όσο όταν το υπερασπίζεται οργανωμένος συνάδελφος. Μέσα από τη ΣΣΕ διεκδικούμε και την πληρωμή αυτών των ημερών.

Δες επίσης

• Άδεια Ανωτέρας Βίας
• Ειδικές Άδειες
• Γονική Άδεια

Νομοθεσία

• ΚΕΔ (ΠΔ 62/2025) άρθρο 232 — Άδεια φροντιστή (προέλευση: Ν. 4808/2021 άρθρο 29)
• Ν. 4808/2021, άρθρο 29 — «Άδεια φροντιστή»· ενσωμάτωσε το άρθρο 6 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/1158 για την ισορροπία επαγγελματικής και ιδιωτικής ζωής
• Επιθεώρηση Εργασίας — Άδεια φροντιστή — επίσημη ενημέρωση: 5 εργάσιμες ημέρες/έτος, άνευ αποδοχών, ιατρική γνωμάτευση, 6μηνη προϋπηρεσία